सांगली टुडे वृत्तसेवा: यंदाच्या खरीप हंगामात मान्सूनच्या लहरीपणामुळे आणि काही भागांतील पावसाच्या खंडामुळे राज्यातील शेती उत्पादनावर मोठा परिणाम झाला आहे. यातच आता आगामी वर्षात सोयाबीन बियाण्याची मोठी टंचाई (Seed Shortage) निर्माण होण्याची शक्यता कृषी क्षेत्रातील तज्ज्ञांकडून व्यक्त केली जात आहे. पुढील वर्षी पेरणीच्या वेळी बियाण्यांचे गगनाला भिडणारे दर आणि बाजारातील कृत्रिम टंचाईपासून वाचायचे असेल, तर शेतकऱ्यांनी आतापासूनच ‘घरचे बियाणे’ जपून ठेवणे गरजेचे आहे, असा इशारा कृषी विभागाकडून देण्यात आला आहे.
सांगलीचे जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी विवेक कुंभार यांनी यासंदर्भात महत्त्वाची माहिती देताना सांगितले की, “अनियमित पर्जन्यमान आणि हवामान बदलामुळे यंदा अनेक भागांत उत्पादकतेवर परिणाम झाला आहे. अशा परिस्थितीत शेतकऱ्यांनी बाजारातील कंपन्यांवर अवलंबून न राहता स्वतःकडील दर्जेदार सोयाबीन बियाणे शास्त्रीय पद्धतीने साठवून ठेवल्यास गावागावांत चांगल्या दर्जाचे बियाणे वाजवी दरात उपलब्ध होऊ शकेल.”
ज्यांच्याकडे चांगले उत्पादन, त्यांनी बियाणे राखून ठेवा!
कृषी विभागाच्या सल्ल्यानुसार:
- ज्या शेतकऱ्यांनी पिकाला वेळेवर संरक्षित पाणी दिले होते आणि ज्यांच्या सोयाबीनची प्रत उत्तम आहे, त्यांनी स्वतःच्या पुढील पेरणीपुरते बियाणे आत्ताच बाजूला काढून ठेवावे.
- अतिरिक्त बियाणे परिसरातील इतर गरजू शेतकरी बांधवांना रास्त दरात उपलब्ध करून दिल्यास शेतकऱ्यांची आर्थिक लूट थांबण्यास मदत होईल.
मळणी करताना ‘या’ ३ तांत्रिक चुका टाळा (कृषी विभागाच्या मार्गदर्शक सूचना):
सोयाबीनचे बियाणे उगवणक्षमतेच्या दृष्टीने अत्यंत नाजूक असते. मळणी करताना साध्या निष्काळजीपणामुळे दाण्याला सूक्ष्म तडे जातात आणि बियाणे निकामी ठरते. त्यासाठी खालील खबरदारी घेणे गरजेचे आहे:
- मळणी यंत्राचा वेग (RPM): सोयाबीन काढताना थ्रेशर किंवा मळणी यंत्राचा फिरण्याचा वेग (RPM) ३५० ते ४०० पेक्षा जास्त नसावा. वेग जास्त असल्यास बियाण्याची उगवण क्षमता पूर्णपणे नष्ट होते.
- वाणांची भेसळ टाळा: मळणीसाठी वापरले जाणारे यंत्र आधी पूर्णपणे स्वच्छ करून घ्यावे, जेणेकरून मागील पिकाचे किंवा इतर वाणांचे अवशेष त्यात राहणार नाहीत. वेगवेगळ्या वाणांची सरमिसळ होणार नाही याची दक्षता घ्यावी.
- साठवणूक आणि हाताळणी: बियाण्याची पोती साठवताना सिमेंटच्या जमिनीवर न ठेवता लाकडी फळ्यांवर ठेवावीत. पोत्यांची थप्पी जास्त उंच लावू नये, कारण वजनामुळे खालच्या पोत्यांतील बियाण्यांवर दाब पडून ते खराब होते. तसेच वाहतूक करताना पोती आदळणार नाहीत याची काळजी घ्यावी.
राज्यातील शेतकऱ्यांनी बियाण्यांच्या बाबतीत स्वयंपूर्ण व्हावे, यासाठी कृषी विभागाकडून “घरगुती सोयाबीन बियाणे जतन व साठवणूक मोहीम” राबवली जात आहे. बियाणे उगवणक्षमता चाचणी आणि साठवणुकीच्या अधिक माहितीसाठी शेतकऱ्यांनी आपल्या जवळच्या तालुका कृषी अधिकारी कार्यालयाशी संपर्क साधावा.
शेतीमाल दर, कृषी विभागाचे सल्ले आणि हवामान अपडेट्स सर्वात आधी मिळवण्यासाठी आमचा व्हॉट्सॲप चॅनेल नक्की फॉलो करा. 👉 फॉलो करा.
वाचा: दिवाळी फराळासाठी खाद्यतेल खरेदी करताय? ५ लिटर जारवर ₹३०० पर्यंत सूट; पाहा बाजारातील ताजे दर.
More Read
