सांगली टुडे वृत्तसेवा: शैक्षणिक वर्ष २०२६-२७ साठी इतर मागास बहुजन कल्याण विभागामार्फत राबविल्या जाणाऱ्या विविध प्री-मॅट्रिक (शालेय), पोस्ट-मॅट्रिक (महाविद्यालयीन) शिष्यवृत्ती तसेच फ्रीशीप योजनांचे ऑनलाईन अर्ज भरण्याची प्रक्रिया सुरू झाली आहे. मात्र, यंदा केंद्र सरकारच्या नवीन मार्गदर्शक सूचनांनुसार शिष्यवृत्ती भरण्याच्या प्रणालीत महत्त्वाचा बदल करण्यात आला आहे. काही प्रमुख योजनांचे अर्ज केंद्र शासनाच्या ‘नॅशनल स्कॉलरशिप पोर्टल’वर (NSP), तर उर्वरित योजनांचे अर्ज राज्य शासनाच्या ‘महाडीबीटी २.०’ (MahaDBT 2.0) पोर्टलवर भरणे बंधनकारक करण्यात आले आहे.
या बदलामुळे विद्यार्थी आणि पालकांचा गोंधळ होऊ नये, यासाठी इतर मागास बहुजन कल्याण विभागाचे सांगली सहाय्यक संचालक सुजित बर्गे यांनी प्रसिद्धीपत्रकाद्वारे सविस्तर नियमावली जाहीर केली असून पात्र विद्यार्थ्यांनी विहित मुदतीत अर्ज करण्याचे आवाहन केले आहे.
कोणत्या योजनांचे अर्ज ‘नॅशनल स्कॉलरशिप पोर्टल’ (NSP) वर करायचे?
केंद्र शासनाच्या सूचनेनुसार खालील योजनांची अंमलबजावणी यंदा पूर्णपणे NSP पोर्टलवरच केली जाणार आहे:
१. PM YASASVI प्री-मॅट्रिक शिष्यवृत्ती: इयत्ता ९ वी व १० वी मधील OBC, EBC व DNT प्रवर्गातील विद्यार्थी ज्यांच्या पालकांचे वार्षिक उत्पन्न २ लाख ५० हजार रुपयांपेक्षा कमी आहे. या योजनेसाठी अर्ज भरण्याची अंतिम मुदत ३० नोव्हेंबर २०२६ पर्यंत असून शाळास्तरावर पडताळणी १५ डिसेंबर २०२६ पर्यंत चालेल.
२. PM YASASVI पोस्ट-मॅट्रिक शिष्यवृत्ती: इमाव (OBC), विमाप्र (SBC) आणि विजाभज (VJNT) प्रवर्गातील विद्यार्थ्यांसाठी मॅट्रिकोत्तर शिष्यवृत्ती, तसेच व्यावसायिक अभ्यासक्रमात शिकणाऱ्या इतर मागासवर्गीय मुलींसाठी मॅट्रिकोत्तर शिष्यवृत्ती. या चारही योजनांचे नवीन (Fresh) अर्ज केवळ NSP पोर्टलवरच भरावे लागतील. यासाठी ३० नोव्हेंबर २०२६ ही अंतिम मुदत निश्चित करण्यात आली आहे.
‘महाडीबीटी २.०’ (MahaDBT 2.0) पोर्टलवर अर्ज करावयाच्या योजना:
खालील शालेय व उच्च शिक्षणातील योजनांचे ऑनलाईन अर्ज नेहमीप्रमाणे महाडीबीटी प्रणालीवरच भरले जातील:
- शालेय योजना: सावित्रीबाई फुले शिष्यवृत्ती (इयत्ता ५ वी ते ८ वी सर्व मुली आणि ९ वी-१० वी पात्र मुली), जिल्हा परिषद गुणवत्ता शिष्यवृत्ती (VJNT व SBC), विनाअनुदानित शाळांमधील बीपीएल विद्यार्थ्यांसाठी ट्युशन व परीक्षा फी सवलत आणि सैनिक शाळा देखभाल भत्ता.
- उच्च शिक्षण व व्यावसायिक योजना: राजर्षी छत्रपती शाहू महाराज गुणवत्ता शिष्यवृत्ती (११ वी व १२ वी VJNT व SBC), वसतिगृहात राहणाऱ्या व्यावसायिक विद्यार्थ्यांचा निर्वाह भत्ता, शासकीय किंवा खासगी आयटीआय (ITI) मध्ये शिकणाऱ्या विद्यार्थ्यांची प्रशिक्षण शुल्क परतफेड, तसेच OBC, VJNT व SBC विद्यार्थ्यांसाठी शिक्षण शुल्क व परीक्षा शुल्क प्रतिपूर्ती योजना.
विद्यार्थी आणि पालकांनी कोणती काळजी घ्यावी?
शिष्यवृत्ती आणि फ्रीशीपची रक्कम थेट विद्यार्थ्यांच्या आधार संलग्निकृत बँक खात्यात (Aadhaar Seeded DBT Bank Account) जमा होणार आहे. त्यामुळे अर्जात माहिती भरताना बँक खाते, जन्मतारीख आणि आधारवरील तपशील तंतोतंत जुळणारा असावा. कोणतीही चूक झाल्यास शिष्यवृत्ती जमा होण्यात अडचण येऊ शकते. एकाही पात्र विद्यार्थ्याचा अर्ज वंचित राहू नये म्हणून शाळा व कनिष्ठ महाविद्यालयांनी सर्व विद्यार्थ्यांचे अर्ज मुदतीत भरून घेण्याच्या सूचना प्रशासनाने दिल्या आहेत.



