सांगली टुडे विशेष वृत्त: राष्ट्रीय महामार्गावरून नोकरी, व्यवसाय किंवा शेतीच्या कामानिमित्त रोज ये-जा करणाऱ्या स्थानिक वाहनचालकांना टोल नाक्यांवर होणारा मनस्ताप आता थांबणार आहे. महामार्गाजवळ राहणाऱ्या नागरिकांना स्थानिक सवलतीचा मासिक पास काढण्यासाठी किंवा त्याचे नूतनीकरण करण्यासाठी टोल ऑफिसमध्ये प्रत्यक्ष जाऊन कागदपत्रे दाखवत रांगेत ताटकळत उभे राहावे लागत होते. मात्र, भारतीय राष्ट्रीय महामार्ग प्राधिकरणाने (NHAI) आता ही संपूर्ण डोकेदुखी एका झटक्यात संपवली असून, वाहनचालक आता थेट मोबाईलवरून घरबसल्या काही मिनिटांत मासिक लोकल पास मिळवू शकणार आहेत.
टोल नाक्यावर फेऱ्या मारण्याची गरज संपली (Rajmargyatra App Online Process)
केंद्र सरकारच्या अधिकृत ‘राजमार्गयात्रा’ या मोबाईल ॲप्लिकेशनद्वारे आता हा डिजिटल पास उपलब्ध करून देण्यात आला आहे. देशभरातील तब्बल ४९५ हून अधिक टोल प्लाझांवर ही नवी ऑनलाईन यंत्रणा कार्यान्वित झाली आहे. पूर्वी वाहनाची आरसी, स्थानिक रहिवासी दाखला आणि ओळखपत्र घेऊन टोलच्या कार्यालयात जावे लागत असे. आता मात्र वाहनधारकाला कुठेही प्रत्यक्ष जाण्याची अजिबात गरज उरलेली नाही. ॲपमध्ये जाऊन ऑनलाईन शुल्क भरताच हा पास थेट तुमच्या वाहनाच्या फास्टॅगशी लिंक होतो.
अवघ्या ३५० रुपयांत महिनाभर टोलची कटकट नाही
या योजनेचा सर्वात मोठा आर्थिक फायदा रोज प्रवास करणाऱ्या सामान्य वाहनधारकांना होणार आहे. नियमानुसार, खाजगी चारचाकी वाहनांसाठी (उदा. कार, जीप किंवा व्हॅन) हा मासिक पास केवळ ३५० रुपयांच्या नाममात्र शुल्कात मिळतो. एकदा हा पास सक्रिय झाला की संबंधित टोल नाक्यावरून महिनाभरात कितीही वेळा ये-जा करण्याची अमर्याद मुभा मिळते. रोज प्रवास करणाऱ्यांचा विचार केला तर एकाच आठवड्यात टोलवर खर्च होणाऱ्या रकमेत आता महिनाभर विनाअडथळा प्रवास करणे शक्य होणार आहे.
पास कोणाला मिळणार आणि पडताळणी कशी होणार?
या सुविधेचा गैरवापर टाळण्यासाठी आणि पारदर्शकता राखण्यासाठी तंत्रज्ञानाचा वापर करण्यात आला आहे:
- २० किलोमीटरची मर्यादा: ज्या नागरिकांचे मूळ निवासस्थान संबंधित राष्ट्रीय महामार्गावरील टोल नाक्यापासून २० किलोमीटरच्या परिघात आहे, त्यांनाच हा लोकल सवलतीचा पास मिळू शकतो.
- कागदपत्रांची झंझट नाही: अर्जदाराला कोणतेही कागदपत्र स्कॅन करून अपलोड करण्याची किंवा झेरॉक्स देण्याची गरज नाही. हे ॲप केंद्र सरकारच्या ‘डिजीलॉकर’ आणि ‘वाहन’ (VAHAN) पोर्टलशी जोडलेले असल्याने घराचा पत्ता, गाडी नंबर आणि फास्टॅगची पडताळणी सिस्टीम आपोआप करते.
- जीपीएस पडताळणी: अर्जदार खरोखरच टोल प्लाझापासून २० किमीच्या आत राहतो की नाही, हे तपासण्यासाठी ॲपमधील जीआयएस (GIS) मॅपिंग तंत्रज्ञानाचा वापर केला जातो.
स्थानिक वाहनधारकांनी गुगल प्ले स्टोअर किंवा ॲपल ॲप स्टोअरवरून अधिकृत ‘राजमार्गयात्रा’ (Rajmargyatra) ॲप डाऊनलोड करून आपली माहिती भरावी आणि घरबसल्या या सुविधेचा लाभ घ्यावा.



